KINA
Babaannem çok yaşlanmıştı bir gün baktım ki başına kına yakmış ‘´anne hayır ola bu ne hal´´ dedim ‘´oğlum saçım çok dökülüyor onun için dedi,, ‘´ Peki babaanne ayağındaki kınaya ne demeli,, dedim ‘´oğlum kına ayak kokusunu ve teri önler,, dedi.
Tarih: 30.3.2018 19:40:53/ 1788okunma / 0yorum

 

Çocukluğumda babaannem hamama giderken ‘´Kildanlığı”da yanda götürürdü.Kildanlıktakil, sabun, kese,lifvs.bulunurdu..Ben babaanneme bu toprağı  ‘´Kili niye götürüyorsun dediğimde.Bu ‘´Kili hamam tasında suyla doldurur çıkışında saçlarının onunla yıkarım.Saçlarımda pamuk gibi olur, derdi.Bu gün öğrendik ki 70 sene önce kullanılan kil şimdi eczacılık sanayinde yeri doldurulmaz bir madde olmuş.

Yine geleneğimizde kısaca töremizde kullanılan bir toprak daha var. “Kına”

Anaerkil aile yapımız içinde konaklarımızda birkaç aile bir arada yaşardı.Nufus kalabalıktı. Amcam birkaç çuval buğday alır,değirmene götürürdü.  O yıllarda Sivas´ta değirmen çoktu.Bizim buğdaylar öğütülmeye başlayınca değirmenci unu teknesinde iki parmağının arasına alır  “Hilmi ağabey Kına gibi un oluyor” derdi.

Doğumunu heyacanla beklediğimiz elinden tutup parkta salıncağa bindirdiğimiz,okula götürdüğümüz,yatarken masal anlattığımız, yemeyip yedirdiğimiz, içmeyip içirdiğimiz kızımız gelinlik çağına gelince ilk töreni kına gecesidir.O gece de hüzün, endişe,heyecan ve mutluluk vardır.

Anne ve baba mutludur çocuklarının mürüvvetini göreceklerdir.Endişelidirler ne olacağı belli değildir.Göz yaşları göz pınarları dışarı değil içlerine akmaktadır.Gelinin kınası yakılır artık yol ayrımı başlamıştır.Eğer kız küçük gelin olmuşsa 16-17 yaşları gibi hele birde gurbete gönderilmiş ise hasretle yanıp tutuşur.Yanık yanık ‘´Yüksek yüksek tepelere ev kurmasınlar Aşrı aşrı memlekete kız vermesinler. Ben annemi ben babamı ben köyümü özlerim.´´veya bir tokat türküsü ‘´ Sabahtan kalktımda ezan sesi var, Ezan sesi değil yar yar, burçak yası var.Aman da kızlar ne zor imiş burçak yolması. Burçak tarlasında yar yar gelin olması´´

Damat adayının da başka bir yerde kınası yakılmaktadır.

            Çocukken babamın dükkanına giderdim.(Kunduracı) birileri hacı usta sen bu oğlana ekmek yedirmiyor musun,, diye takılırlardı.Oda‘´karavana yiyince kendine gelir,, derdi.

Biz dünya çapında bir bilim adamı yetiştiremedik. Ama biz dünyaya askerliği öğrettik. Asker bir milletiz askere gidecek Mehmet olur sana bir Mehmetcik. Mehmetçiğin evinde mutluluk ana babada gurur ve coşku vardır.Vatan savunmasına giden Mehmetcik ölürse Şehit kalırsa Gazi kalacaktır. İkisi de kutsaldır.orası Peygamber ocağıdır.Kınası yakılan Mehmet davul zurna eşliğinde kutsal yolculuğuna çıkar.

Tokat´ın Zile  ilçesinde bir parkda otururken heykeller gördüm.O heykellerin altında askere gidene kına yakılır, Vatanına kurban olsun diye, Geline kına yakılır evine, çocuklarına kurban olsun diye,koça kına yakılır İlahi güce Tanrıya kurban olsun diye,

Babaannem çok yaşlanmıştı bir gün baktım ki  başına kına yakmış ‘´anne hayır ola bu ne hal´´ dedim ‘´oğlum saçım çok dökülüyor onun için dedi,, ‘´ Peki babaanne ayağındaki kınaya ne demeli,, dedim ‘´oğlum kına ayak kokusunu ve teri önler,, dedi.

Derler ki Aşık Veysel´in toprak şiiri üzerine yazılmış bir şiir daha yoktur. Bende diyorum ki bu kına denen toprak bir millet ile ancak bu kadar bütünleşir.

Şimdi ünüversitede özellikle sosyaloji hocalarından bir ricam olacak.Bir kız öğrenciye ‘´Kına, üzerine yüksek lisans tezi yaptırsınlar.Bakalım daha neler neler öğreneceğiz.

1960 lı yıllarda Sivas ta her sokakta bir çeşme bulunurdu.Açma kapama musluğuda yoktu.Hala şaşarım gece gündüz 24 saat akan bu sular nereden gelirdi.O çeşme başlarında bazı kadınların birbirlerine ‘´Kına yak anam,,dediklerini duymuşumdur.tabi kadın nezaketi orada bir kelimeyi söyleyemezlerdi.

Ama erkekler  öylemi onlar Argo katarak söylerler ve bu söz günlük hayatta çok kullanılırdı.

Bir toprak parçası olan ‘´Kına´´ insanımızla ancak bu kadar bütünleşebilirdi.








Kaynak:

Anahtar Kelimeler: KINA
Okuyucu Yorumları (0 yorum)
Adınız Soyadınız *
E-Posta *
 
Telefon
Güvenlik *
Yenile
 
Yorumunuz *
Sonsuza Uçan Kelebekler
Sonsuza Uçan Kelebekler
Osman ÇELİK Yazdı...
BU DEĞER SIVAS´ta...
BU DEĞER SIVAS´ta...
ŞARKIŞLA´nın Batı ve Kuzeybatısında KIZILIRMAK vadisinde yer alan ve EMLEK YÖRESİ olarak tabir edilen bölge, adeta soyut kültür mirası olarak dikkat çekiyor. Yetiştirdiği 200 aşık ve yüzlerce eser ile UNESCO´nun dikkatini çekebilecek bir değer olarak keşfedilmeyi bekliyor.
Sen Ne Güzel İNSANSIN!
Sen Ne Güzel İNSANSIN!
TÜRKİYE´nin en sıra dışı Rektörü olan hemşehrimiz Prof. Dr. Mustafa ÜNAL, “anne ve babası vefat eden öğrencisine” eşiyle birlikte kız istedi.
Bu Mudur İşte Budur!
Bu Mudur İşte Budur!
SARIKAMIŞ´ın anlatıldığı “BEYAZ HÜZÜN” Tiyatrosu AKM´de sergilendi. SALONUN hınca hınç dolu olması ise sevinçle karşılandı.
SARIKAMIŞ Şehitlerinin İLÇELERİ
SARIKAMIŞ Şehitlerinin İLÇELERİ
ANADOLU´nun yağız delikanlıları geri dönmeyi hiç düşünmediler.627 ve daha ismi bilinmeyen nice SİVASLI, kara kışa kıtlığa aldırmadan bu vatan için gittiler...
Sarıkamış´a Gidip Dönmeyen SİVASLILAR
Sarıkamış´a Gidip Dönmeyen SİVASLILAR
1914 yılının 15-22 Aralık tarihleri arasında, Sarıkamış yakınındaki Allahuekber dağlarında, Kars´ı Ruslardan geri almak için harekata katılan 60 bin asker donarak öldü. Başkumandan vekili Enver Paşa büyük bir güçle, Rusları hiç beklemedikleri bir yerden, Allahüekber dağlarından aşarak vurmayı ve Kars´ı yeniden vatan topraklarına katmayı hedeflemişti. Allahuekber dağlarının yer yer 2-3 bin rakımlı geçitlerinde ısı sıfırın altında 30 dereceye kadar düşüyordu. Türk askerlerinin büyük bölümü ise çölden gelmişti ve üzerlerinde yazlık üniformalar vardı. İşte 1914-1918 Sarıkamış ve Kafkas Cephesinde Şehit olan Sivaslıların isim listesi
KALE Doğal Film Seti
KALE Doğal Film Seti
Malatya, Mardin, Kayseri, Van Uluslar arası Film Festivalleri ile ülke gündemlerinde yerlerini almaya devam ediyorlar. Film Platoları oluşturarak kültür ve turizm anlamında önemli kazanımlar elde eden bu illerden, potansiyel olarak geri kalmayan Sivas ise sadece bu gelişmeleri seyretmekle yetiniyor.
Bu Ayıp Bize Yeter!
Bu Ayıp Bize Yeter!
Altınyayla İlçesi Deliilyas Beldesine ait olan CELALOĞLAN Türküsü kitaplaşmayı bekliyor. DELİİLYAS topraklarından doğan bu eşsiz türkünün, kitaplaştırılarak kültür hayatımıza ne zaman kazandırılacağı merak ediliyor.
TRT´de SİVAS Rüzgarı
TRT´de SİVAS Rüzgarı
Sivas´ın kadim kültürü TRT AVAZ ekranlarında izleyici ile buluşmaya devam ediyor.”Ninniden ağıta Anadolum” isimli programda Sivas´ın türküleri ve ağıtları ekrana yansıdı.
Şehrin İnsanı...
Şehrin İnsanı...
şehrin insanı, şehrin insanı, şehrinbozuk paraların insanı, sivicelerin
Gözler Milli Eğitim´de...
Gözler Milli Eğitim´de...
Şehir kamuoyu Müdür SAVAŞÇI´dan eğitim anlamlı temiz bir sayfa açmasını bekliyor. Milli Eğitim tarafından bilinen şaibeli okul idarecileri hakkında bir incelemenin zaruret olduğu vurgulanırken, Kurum kültürünü oluşturamayan, görevini yapmayan, Bayrak törenleri ve İSTİKLAL MARŞI hassasiyeti olmayanların görevlendirmelerinin iptal edilmesinin mecburiyet olduğu vurgulanıyor.
Bir GÜZELDAĞ Klasiği
Bir GÜZELDAĞ Klasiği
Bekir GÜZELDAĞ´ın hazırlayıp sunduğu “Hikayeleriyle Türkülerimiz” isimli program izlenme rekorları kırıyor. “Hastanenin Kapısına Kar Doldu” isimli türkünün hikâyesini ekrana taşıyan GÜZELDAĞ, Sivas kültürüne önemli bir katkı daha sundu.
Çekirge Bir Sıçrar İki Sıçrar!
Çekirge Bir Sıçrar İki Sıçrar!
“GÖREVİ KÖTÜYE KULLANMAKTAN” 10/04/2019 tarihinde mahkemeye çıkacak olan ALTINSOY´un şahitleri tesir altına alıp kendi lehine ifade vermeleri için bir MAARİF MÜFETTİŞİNİ aracı koyduğu iddia ediliyor.
Yeniden Yargı Yolu Açılmalı!
Yeniden Yargı Yolu Açılmalı!
28 ŞUBAT´ta bir oldu bitti ile hayatı karartılan mazlumların yeniden yargılanması talep ediliyor. Toplum vicdanında dinmeyen bir yara olan 28 ŞUBAT´TA pek çok insan bir siyasi yargılama ile hapiste çürümeye devam ediyor.
Vicdan ve Adalet SİVAS´ı da Görmeli
Vicdan ve Adalet SİVAS´ı da Görmeli
Kardeşi kardeşe kırdırmak için SİVAS ve BAŞBAĞLAR´da oynanan oyun milletin vicdanında derin yaralar açtı. Dış ve İç güçlerin terör örgütlerini kullanarak bir Alevi-Sünni ayrışması yapmak için SİVAS´ta yaptıkları katliam bütün Sivaslılar tarafından nefretle kınanıyor. Yaklaşık 24 yıldır olaylar ile uzaktan yakına ilgisi olmayan insanlar ise cezaevinde çürümeye devam ediyorlar.28 Şubat ruhu ile verilen cezalar kamu vicdanını yaralarken, Sivas mazlumlarının yeniden yargılanması bekleniyor.SİVASLILAR, Adalet Bakanı Abdülhamit GÜL´ün bu konuya eğilerek haksız yere içeride çürüyenler içinde adaleti tesis etmesini istiyorlar.
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
E-Gazete
Son Sayı
Önceki Sayılar
Sivas için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:00 07:44 12:44 15:09 17:27 18:59
Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar